Từ những đầu nậu tại các thônbản Bốt Đỏ và thị trấn A Lưới (Thừa Thiên - Huế), thú rừng khéo léo qua mặt cáctrạm kiểm lâm bằng nhiều con đường để về các đại lý thịt rừng hoặc được vậnchuyển trực tiếp đến các nhà hàng. Tinh vi, nhanh gọn và chuyên nghiệp.
Giáp mặt đầu nậu
Hầu hết thú khi được săn về đềuđược đem bán cho các đầu mối thu mua tại các thôn bản. Khi các đại lý ngoài BốtĐỏ hay từ thị trấn gọi điện thoại, thú sẽ được bí mật vận chuyển ra. Các chủ đạilý như Lai, Hoàng, Hải, Ngọc… trở nên khá quen thuộc với nhiều thợ săn và cáctay “cò”...
Tôi quyết định tiếp cận với chủquán thịt rừng C. M - một đại lý thu mua thú rừng có tiếng tại Bốt Đỏ. Với cáinhìn soi mói, chủ quán có vẻ dè chừng nhưng khi nghe giới thiệu khách muốn muathú với số lượng lớn, Phạm Hồng L. (tên của chủ quán) hạ giọng bảo: “Chú emtìm đúng chỗ rồi đó. Ở đây chỉ có hổ là không thể đáp ứng còn gấu, nai, nhím…thứ gì cũng có. Muốn mua nhiều thì phải báo trước một vài ngày để gom hàng”.
![]() |
| Ba chú sóc này được tiêm thuốc mê trước khi đi qua trạm kiểm lâm |
Giá cả được thỏa thuận trước.Thịt heo rừng giá từ 100 - 120 ngàn đồng/kg, nai giá 100 ngàn đồng/kg. Tuynhiên, heo và nai, chủ yếu là thú đã làm thịt (để tiện cho việc vận chuyển), cònnhững loại có trọng lượng nhỏ hầu hết đều còn sống và giá tương đối cao: Chồnhương giá 700 ngàn/kg, chồn mỡ 400 ngàn/kg, nhím giá 600 ngàn/kg…
Để đủ “hàng” cho khách, L. có tớitrên 10 mối khác, đảm bảo lúc nào cũng có thú sống. Dù vậy, nhiều khi L. phảichạy xuống tận A Roàng, A Đớt, Nhâm… hoặc sang cửa khẩu La Lay (Quảng Trị) đểthu mua rồi đợi lúc vắng người hoặc lợi dụng trời đêm để qua trạm kiểm lâm.
Theo L., muốn chở thú qua trạmkiểm lâm cũng phải có mánh khóe. Thường các loại thú nhỏ, hoặc đã qua giết mổnhư nai, heo có thể thuê người dân tộc bỏ vào gùi, phủ một lớp bắp, củi, lá câylên trên và gùi qua trạm. Cách này tuy hơi lâu nhưng tuyệt đối an toàn.
Còn vận chuyển một số loại thúsống như khỉ, gấu, chồn… trước khi qua trạm phải tiêm thuốc gây mê, sau đó mớiqua trạm phòng trường hợp con vật kêu hoặc giẫy mạnh là công toi.
“Nhiều khi để có thể đưa mộtsố con có trọng lượng lớn như gấu, tiêm thuốc mê xong phải thuê xe taxi chở qua.Giá hơi cao nhưng qua trạm là có lời cả chục triệu bạc” - L. nói.
Khi hỏi về các đại lý thu mua thúrừng khác, L phủi tay: “Mấy quán đó heo, nai nuôi giết thịt rồi bảo là heorừng. Chỉ có quán đây là đảm bảo 100% thú rừng thật!”.
![]() |
| Các xe chuyên chở cá là phương tiện chính để đưa thú rừng về phố |
Thấy tôi tỏ ra lo lắng khi trựctiếp vận chuyển thú rừng từ A Lưới về thành phố, L. vỗ ngực khẳng định: “Yêntâm!”. Còn về việc vận chuyển từ Bốt Đỏ về phố, L đã có “đội ngũ chuyênnghiệp” đảm bảo sẽ đưa hàng về phố an toàn. Nếu không may bị kiểm lâm bắt, phíaL. sẽ chịu chi phí một nửa. Phương thức “làm ăn” theo giao kèo: Khi lấy hàngkhách giao một nửa số tiền, số còn lại khách sẽ trả khi thú đã an toàn về phố.
Buôn thú hoang chuyên nghiệp
Như đã hẹn trước, tôi có mặt tạiBốt Đỏ theo lời giới thiệu của L. để cùng hai người đưa thịt thú rừng về phố.Nhóm người cẩn thận giấu hơn 20 kg thịt heo (đã mổ thịt nhưng còn nguyên lông),hai con rùa hộp, 3 con chồn vào chiếc hộp xốp kín (một loại hộp chuyên dùng đểđựng cá - PV).
Theo lời của L. thì các taychuyên chở thịt rừng này đều là dân buôn cá theo tuyến TP Huế - thị trấn A Lướivà ngược lại.
Trước khi lên đường, một tay ghésang phía tôi bảo: “Đi theo tụi này xe phải đảm bảo an toàn và tay lái phảiđủ lụa để qua trạm kiểm lâm”. Chuẩn bị xong, hai chiếc xe rú ga rồi tăngtốc.
Đến đoạn trạm kiểm lâm huyện BìnhĐiền - trạm kiểm lâm được cả cánh cò và những người chuyên vận chuyển thú rừngđánh giá là cửa ải khó qua nhất - hai chiếc xe vào số, tăng tốc đến 80km/h vàcùng vê ga!
Chẳng mấy chốc bóng hai chiếc xeđã mất hút cùng những đoạn dốc, những khúc cua của QL 49A. Nửa giờ sau, tôi đuổikịp. Qua trạm nhưng tay ga của hai người “buôn cá” vẫn giữ 60km/giờ. Một ngườigiải thích “giữ tốc độ như rứa cho an toàn!”.
Theo những người chuyên chở thúrừng qua các trạm kiểm lâm thì hầu hết những trường hợp bị bắt đều thuộc dạng đãbị điểm mặt trước nên đến trạm dễ bị kiểm tra. Còn những tay buôn cá thì kiểmlâm không để ý nên việc qua trạm không khó.
![]() |
| Ba con rùa được Hạt kiểm lâm A Lưới bắt giữ đang được chăm sóc trước khi thả về rừng |
Mỗi chuyến chuyển hàng từ A Lướivề phố, mỗi người được 70 đến 100 ngàn tiền công. Nhiều người vận chuyển thúcũng là những tay cò để bán cho các nhà hàng. Thường các tay cò này thường vậnchuyển các loại thú sống như nhím, chồn, sóc… và đưa về giấu tại nhà. Khi cácnhà hàng có nhu cầu sẽ cung ứng ngay. Và dĩ nhiên, giá cả cũng được thỏa thuậntheo kiểu đôi bên cùng có lợi.
Xử lý khó!
Mỗi ngày có hàng chục chuyến hàngchở thú qua mặt được các trạm kiểm lâm trên địa bàn huyện A Lưới và Bình Điền đểvề phố. Tuy nhiên, theo số liệu thống kê của Hạt kiểm lâm huyện A Lưới, đầu năm2009, Hạt mới chỉ bắt giữ một vụ tàng trữ thú rừng tại nhà hàng Phố Núi (cụm 5,thị trấn A Lưới) với 3 con rùa. Mà theo cách giải thích của Hạt kiểm lâm đó làthực trạng!
Ông Văn Thân, Hạt phó Hạt Kiểmlâm A Lưới, xác nhận: Tại huyện A Lưới đang có tình trạng săn và thu mua thúrừng. Tuy nhiên, số người săn bắt trên địa bàn quản lý của Hạt chủ yếu là ngườitừ Quảng Bình, Quảng Trị vào.
Hiện Hạt đã bố trí hai trạm kiểmlâm tại Hồng Hà và Trà Nệnh để kiểm soát việc săn bắt và vận chuyển. Đột xuấtkiểm tra các nhà hàng, bắt và lập biên bản với các trường hợp tàng trữ thú khôngrõ nguồn gốc. Đồng thời bố trí một bộ phận kiểm lâm cơ động tại hạt, dưới xã đểphối hợp hoạt động, vào rừng tháo bỏ hàng nghìn bẫy của thợ săn.
Theo ông Hoàng Thanh Chương, nhânviên Phòng pháp chế - Hạt kiểm lâm A Lưới: “Việc quản lý và bắt giữ các xevận chuyển thú rừng là vô cùng khó bởi cánh thợ săn vô cùng tinh vi trong cáchgiấu hàng. Khi bẫy được thú lớn thợ săn sẽ cắt rừng đi qua trạm, trên đường vậnchuyển nếu gặp kiểm lâm truy bắt, họ sẵn sàng dùng mọi hình thức đối phó để chạythoát”.
Trao đổi về việc kiểm tra, xử lýtình trạng buôn bán thú rừng tại địa bàn thành phố Huế, ông Nguyễn Văn Minh, Hạttrưởng Hạt kiểm lâm thành phố Huế cho biết, việc kiểm tra, xử lý việc vận chuyểnthú rừng về các nhà hàng vô cùng khó vì các nhà hàng giấu thú rừng đều xé lẻ đểthuận lợi cho việc cất giấu, hoặc giấu tại nhà dân nên không có cơ sở để kiểmtra.
Để có thể phát hiện và xử lý cácvụ bắt giữ và vận chuyển thú rừng hiện đã có lực lượng kiểm lâm nằm vùng tuynhiên phương án này cũng gặp không ít khó khăn.
|
Theo Nguyễn Đông


