Thiếu kiến thức phápluật và nhất là nếp nghĩ lạc hậu về bình đẳng giới được "truyền"nhiều đời đã khiến nhiều phụ nữ ở nông thôn không tìm được hướng racho cuộc sống của mình. Có một thực tế, bất bình đẳng giới tồn tạichủ yếu là do tư tưởng và quan niệm của chính nữ giới.
Bị "ám" vì chữ...đảm
Câu hỏi của lớp tậphuấn về Quyền phụ nữ và phổ biến Luật Bình đẳng giới “Theo chị,trong những công việc dưới đây, việc nào của phụ nữ và việc nào namgiới phải làm?” có đáp án đến 20 lựa chọn, nhưng khi trả lời, đasố các chị đã khoanh vào đáp án đến 13 công việc cho giới mình, từcơm nước, giặt giũ, buôn bán, chăn nuôi gia cầm, làm đồng, dạy con,đi họp phụ huynh… “Phần chồng” chỉ bảy công việc còn lại (mà vô tìnhcác chị không biết trong đó có bốn việc chẳng phải của vợ hay củachồng mà là của… chính quyền địa phương, ví dụ như việc chuyểnđổi cơ cấu cây trồng - vật nuôi). Đó là chưa kể nhiều chị còn tựthêm cho mình vài công việc nữa như lợp nhà, đắp bờ bao… vì thấy“chuyện đó phụ nữ làm cũng được”.
![]() |
| Ảnh PNO |
Tại lớp tập huấn, khigiảng viên gợi ý, chị Trần Thị Trà, nhà ở xã Lương Nghĩa, vô tư nhậnxét: “Đúng là ở nhà tôi, phụ nữ phải chịu bất công nhiều quá. Ngaytừ nhỏ, tôi thấy bao giờ má tôi, bà nội tôi cũng ưu tiên cho contrai, lo cho con trai hơn con gái. Chuyện nhà mà con gái không tựgiác làm sẽ bị rầy la, trong khi con trai lười nhác, má tôi chỉ cườixòa: “Con trai mà! Làm giỏi chỉ sau này hầu vợ”. Chắc má tôi nghĩ,là phận con gái phải biết chiều chồng, chăm con, quán xuyến nhà cửa.Anh rể tôi ngoại tình, má nói với chị Hai: “Đàn ông mà, bỏ qua đi,quan tâm mệt lắm!”.
Đồng tình với chịTrà, chị Nguyễn Thị Hương ở huyện Phụng Hiệp cho rằng, xã hội hômnay nói công bằng, bình đẳng, nhưng thực tế đó là những cụm từ xa xỉđến... xa lạ! Chị kể: “Mới đây ở ấp tôi, có chị Lê bị chồng bỏ theovợ bé. Ai nghe chuyện cũng nói tại nó… (thế này thế kia), mới ranông nỗi! Một chị tên T., làm việc ở một cơ quan trực thuộc trungương, cũng bị dèm pha: “Đàn bà mà cứ đi Nam về Bắc tối ngày, khó lấychồng. Mà có lấy được thì cũng có ngày chồng bỏ, chồng chê”. Trongkhi cũng ở ấp tôi, phát hiện một anh có đến ba cô vợ nhỏ ngoài ngườivợ chính thức, người ta chỉ nói: “Sao thằng chả… giỏi vậy ta?”.
Từ những câu chuyệnkể của các chị tại lớp học, mới thấy, chính phụ nữ đã tự dèm phanhau, tự lên án nhau; trong khi luôn có cái nhìn ưu tiên, độ lượngdành cho nam giới…
Tiếp tay cho "bạochúa"?
Chị N.T.H.H., ngụ ởH.Bình Chánh, TP.HCM, nhờ giúp đỡ vì một năm qua, chồng chị đã rướcmột người phụ nữ trẻ hơn chị cả chục tuổi về nhà, buộc chị công nhậnlà vợ kế và cho… ngủ chung một giường với vợ chồng chị. Có nhu cầu,anh muốn giải quyết với ai… tùy thích!
Mãi đến khi chị vàngười phụ nữ ấy cùng phát hiện chồng chị quan hệ với một cô gái khácbên ngoài, rủ nhau đi bắt ghen, cả hai đều bị anh chồng đánh bầm tímmặt, chị mới tìm người tư vấn xem… có nên “thôi” anh ấy không? Hỏichị sao không tố cáo chuyện chồng vi phạm Luật HNGĐ và có hành vibạo lực, chị khóc: “Vì tôi đi làm công nhật, ngày chỉ hơn 100 ngàn,mọi chi tiêu trong nhà đều phụ thuộc vào anh ấy. Làm dữ, lỡ anh ấybỏ luôn, ba mẹ con tôi làm sao sống nổi?”.
Suốt 15 năm qua, ngàynào chị Nguyễn Thị Minh G. ở huyện Gò Dầu, tỉnh Tây Ninh cũng phảinộp về cho chồng 60.000đ. Nếu không, chị và ba đứa con nhỏ mới 6 -14 tuổi đều bị anh cho ăn đấm thay cơm! Tháng 3/2011, đọc báo thấylương tối thiểu tăng, anh ta cũng đòi “lên giá” 100.000đ/ngày. Chịphản kháng là bị anh ta đánh tơi tả. Bao nhiêu vết bầm tím khắp thânthể, mặt mày ai hỏi chị đều nói do bị té, bị trượt chân… Thấy nhânviên của mình bị chồng “áp bức” quá mức, chị Nguyễn Thị Tâm, chủ cơsở sản xuất nơi chị G. làm việc đã đưa chị lên thành phố nhờ tư vấnđể khiếu kiện. Khi nghe luật sư ở Văn phòng Trợ giúp pháp lý phụ nữsố 6 phân tích là chị có rất nhiều “quyền” với người chồng “bạo lực”ấy, chị Minh G. bật khóc: “Vậy mà tôi cứ tưởng…!”.
Tháng 12/2010, chịNguyễn Thị D., 52 tuổi, ở xã Lương Tâm, huyện Long Mỹ, tỉnh HậuGiang qua đời vì khối tụ máu bầm ở ngực. Đây là kết thúc đau đớn sauhàng chục năm chị bị người chồng là Nguyễn Văn R. đánh đập, nhấnnước… Bà Đoàn Thị Tuyết Hoa, Chủ tịch Hội LHPN xã Lương Tâm, ngườiđã nhiều lần can thiệp khi chị D. bị anh R. đánh nói: “Trước cáichết bất thường của chị D., Hội LHPN xã định đề nghị cơ quan chứcnăng điều tra thì mấy người con gái của chị D. (đều trên 18 tuổi vàđã lập gia đình) không cô nào dám ký vào đơn. Các cô nói: “Cha đánhmấy mẹ con nhiều như vậy vì… cha là cha! Mẹ nói đất đai, nhà cửa đềulà của cha, nên mẹ ráng nhịn nhục. Giờ mẹ mất rồi, coi như mẹ đãyên!”.
Phải tự nắm quyền
Chị Minh G. phân buavề sự chịu đựng của mình: “Đâu phải chỉ mình tôi nhịn chồng. Quanhnhà tôi ai cũng vậy”. Nhưng, lý do thật sự cuối cùng cũng được chịbộc lộ là “sợ láng giềng điều tiếng đàn bà bỏ chồng, sợ… cho đứa congái chưa kịp lấy chồng đã phải mang tiếng cha mẹ ly hôn, sau nàykhông ai muốn hỏi cưới”. Trong hơn 200 ca tư vấn liên quan đến lĩnhvực hôn nhân gia đình mà các luật sư ở Văn phòng Trợ giúp pháp lýphụ nữ số 6 tiếp nhận trong tháng 5 - 6/2011, không thiếu những câuchuyện hết sức phi lý như vậy. Luật sư Vũ Thị Hoài Vân - Trưởng VPTrợ giúp pháp lý phụ nữ số 6 cho biết: “Những hướng tư vấn như phảilàm đơn tố cáo hành vi bạo lực, vi phạm Luật HNGĐ, cho đến ly hôn,giải phóng bản thân cùng các con khỏi sự hành hạ, kềm kẹp vô lý, vôlương tâm của người chồng cũng chỉ để tham khảo. Việc quyết định,làm thay đổi thực trạng cuộc sống và vị thế của mình phải do chínhcác chị thực hiện!”.
Các luật sư và cácchị cán bộ Hội LHPN sau mỗi lần tư vấn đều khẳng định: cần phảitrang bị kiến thức về bình đẳng giới cho cả hai giới càng sớm càngtốt. Thiếu kiến thức pháp luật và nhất là nếp nghĩ lạc hậu về bìnhđẳng giới được "truyền" nhiều đời đã khiến nhiều phụ nữ ở nông thônkhông tìm được hướng ra cho cuộc sống của mình. Mặt khác, sự hiểubiết lệch lạc về bình đẳng giới còn tai hại ở chỗ khiến nhiều chị“vùng lên” một cách thô bạo, bỏ bê bếp núc, nhà cửa, chưng diện,tiêu xài hoang phí…; cuối cùng là tự làm đổ vỡ hạnh phúc gia đình.
Thực tế trên chothấy, bất bình đẳng giới tồn tại chủ yếu là do tư tưởng và quan niệmcủa chính nữ giới. Nếu phụ nữ cứ mãi tự ti về bản thân rồi suy tônchồng lên ngai gia trưởng thì chắc chắn cuộc đấu tranh cho bìnhđẳng, bình quyền không thể nào thành công được.
Theo Nghi Anh
PNO
