Nằm cạnh dòng sông đen sì, cơsở đá viên “siêu sạch” Xaphia cũng là xưởng đồ nhựa, ngổn ngang phế liệu. Nhìncác công nhân, không biết ai làm nước đá, ai làm nhựa, hay vừa làm nhựa vừa làmđá.
Kết quả xét nghiệm của cơ quan ytế cho thấy, nước đá là một trong những thủ phạm chính gây bệnh tả. Tuy nhiên,bỏ qua lệnh cấm cũng như cảnh báo của ngành chức năng, nước đá bẩn vẫn có mặttrong khâu chế biến thực phẩm.
![]() |
| Công nhân sản xuất đá viên không đeo găng tay theo quy định. (Ảnh: Đức Long.) |
Ngay tại một trong những khu vựcsầm uất nhất của Hà Nội, phố Hàng Khoai, Hàng Đường, khá nhiều các hàng nước,hàng giải khát sử dụng đá cây nhưng “núp” dưới hình thức dùng để ướp lạnh cácchai nước khoáng, trà xanh.
Lập lờ đánh lận con đen
Tại một hàng nước đông khách gần ngay sân khấu biểu diễn nhạc truyền thống củachợ đêm Đồng Xuân, bà bán hàng dùng dao răng cưa chặt nhỏ cây đá vừa được anh xeôm thả xuống, bảo: “Đá này chỉ để ướp lạnh nước thôi, chứ bán cho khách dùngthì bán đá sạch xịn”. Tuy nhiên, chỉ khoảng 10 phút sau đó, hai cốc trà đábưng ra cho khách được bà chủ quán dùng chính số đá đang “ướp” kia.
Còn ở cáccửa hàng bán chè trên đường Cát Linh, một nhân viên phụcvụ cho biết số đá bào (đá xay nhỏ) để cho vào chè là đácây được xay. “Một ngày bán cả nghìn cốc chè, dùng đásạch thì hết lãi”, nhân viên này thật thà chia sẻ. Tuynhiên, không chỉ mình đá cây bẩn, kết quả kiểm tra vàocuối tuần qua của Thanh tra Sở Y tế Hà Nội tại một số cơsở sản xuất “đá sạch” cho thấy, đá sạch cũng bẩn đếnkinh hoàng.
Ngay ngõ đầu tiên trên đường vàothôn Trung Văn (huyện Từ Liêm), cơ sở sản xuất đá sạch Hùng Oanh nằm kề sát dòngkênh nước đen sì, xưởng sản xuất đá viên “siêu sạch” mang nhãn Xaphia đồng thờicũng là xưởng sản xuất dây, đai nẹt nhựa với ngổn ngang các bao tải nguyên liệu,phế liệu nhựa.
Các công nhân đang sản xuất đáviên không có trang phục bảo hộ lao động riêng biệt, nhìn vào không biết côngnhân nào sản xuất đá sạch, công nhân nào sản xuất nhựa, hay vừa làm đá sạch vừakiêm làm đồ nhựa vì giữa hai xưởng gần như không có ngăn cách.
Chưa kiểm soát được chất lượng
Tiếp đoàn kiểm tra, ông Nguyễn Đình Hùng, chủ cơ sở trên, cho biết ông sản xuấtđá viên từ năm ngoái, cũng chỉ sản xuất thêm đá sạch trong mấy tháng hè để giảiquyết nhân lực nhàn rỗi thay cho… làm ruộng "chứ có chuyên môn, sản xuất lớn gìđâu". Mỗi ngày cơ sở này sản xuất 2 - 3 tấn đá viên để bán cho các khu vực xungquanh trong huyện Từ Liêm và quận Thanh Xuân.
Chủ cơ sở thừa nhận chưa có giấychứng nhận tiêu chuẩn chất lượng, chưa có phiếu kiểm tra định kỳ chất lượng sảnphẩm. Đặc biệt, cơ sở sử dụng nguồn nước giếng khoan để sản xuất đá viên songkhông có giấy kiểm nghiệm chất lượng nguồn nước theo quy định (yêu cầu bắt buộcphải kiểm tra các chỉ số hóa lý, vi sinh…).
Cơ sở sản xuất Hoàng Duy ở xóm 17, thôn Trung Văn, sản xuất sản phẩm đá viênsiêu sạch Pha Lê, cũng sử dụng nước giếng khoan để làm đá. Tại thời điểm kiểmtra, hai công nhân đang hì hục đóng gói đá viên nhưng không có trang phục bảohộ, găng tay theo quy định. Cơ sở này mỗi ngày cho ra 5 tấn đá viên.
Ông Hàn Tự Do, Phó Chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội, Trưởng đoàn kiểm tra, đã yêucầu đình chỉ sản xuất các cơ sở này để hoàn tất các hồ sơ, thủ tục theo yêu cầuvà khắc phục triệt để điều kiện vệ sinh ngoại cảnh, vệ sinh trong cơ sở sảnxuất. Khi nào đầy đủ điều kiện và đảm bảo vệ sinh, Sở sẽ cho phép hoạt động trởlại.
Ông Nguyễn Việt Cường, Chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội, cho biết hiện thành phốcó 44 cơ sở sản xuất đá sạch (đá viên dùng trong chế biến thực phẩm, đồ uống)đăng ký chất lượng sản phẩm và thuộc quyền quản lý của Sở Y tế. Tuy nhiên cònkhông ít cơ sở sản xuất đá chui, tự phát, các trang thiết bị thủ công, nhà xưởngchật chội, còn nhiều phế liệu trong cơ sở sản xuất dẫn, không có điều kiện bảohộ lao động…
Riêng với các cơ sở sản xuất đá cây, việc phát hiện và xử lý vi phạm khó hơnnhiều, bởi theo ông Cường, nhiều nơi vẫn sử dụng đá cây để chế biến thực phẩmnhưng khi kiểm tra, các cơ sở thường giải thích là dùng ướp thực phẩm nên rấtkhó xử phạt.
Theo Phương Uyên
Đất Việt

