Trong thời gian của sơ khínăm Tân Mão, thời tiết lạnh, ẩm thấp nhiều, sương mù xuống sớm, mưa lạnh nêntạng tì và tạng thận dễ bị thương tổn, gây ra nhiều chứng bệnh

Trong thuyết vận khí, sựphối hợp của âm dương, ngũ hành diễn tả vận khí của năm Tân Mão là nămthủy vận bất cập. Những năm Mão thì kim khí lưu hành, gồm 6 tháng đầunăm khô ráo và 6 tháng cuối năm nóng bức.

Dễ tổn thương tì, thận

Năm có khí sinh vận gọilà năm thuận hóa. Như vậy, năm Tân Mão có khí mão sinh vận của tân nêngọi là năm thuận hóa. Vào năm này, khí thịnh mà vận suy, dịch bệnh ítxảy ra, người có bệnh cũng mau được hồi phục.

Khí của một năm được chialàm 6 giai đoạn. Giai đoạn đầu tiên gọi là sơ khí. Sơ khí của năm TânMão được tính bắt đầu từ 21 giờ của tiết đại hàn (ngày 17-1) kéo dài đến17 giờ của tiết kinh trập (ngày 2-3). Tết Nguyên đán Tân Mão nằm trongthời gian này.

Dễ mắc bệnh đầu năm

Trong thời gian của sơkhí năm Tân Mão, thời tiết lạnh, ẩm thấp nhiều, sương mù xuống sớm, mưalạnh sẽ làm hại mọi vật và gia súc, gia cầm, nước dễ đóng băng. Hai tạngcủa con người là tì và thận sẽ dễ bị thương tổn, gây ra một số chứngbệnh, như: vùng bụng bị trướng, mặt và mắt bị phù thũng, thường bị hắthơi, ngáp, nôn ói, chảy máu cam, tiểu tiện rát, buốt, nước tiểu vànghoặc đỏ... Cho nên giai đoạn này cần bồi bổ cho tạng tì và tạng thận.

Món ăn tiêu biểu

Sau đây là cách chế biến mộtsố món ăn có lợi cho sức khỏe vào dịp Xuân Tân Mão:

- Cháo kê, nấm đông cô:Lấy 50 g hạt kê rửa sạch, nấu thành cháo, cho thêm 50 g nấm hương vàonấu tiếp. Nêm gia vị vừa ăn. Ăn nóng lúc đói bụng. Món này bổ tì ích vị,bảo vệ chức năng của tì vị, thích hợp với người kém ăn, ít ngủ, cơ thểsuy nhược.

- Canh nho, củ sen: Rửasạch 100 g nho tươi và 100 g củ sen tươi rồi xay hoặc giã nhuyễn, vắtlấy nước cốt, thêm 1 lít nước và 500 ml mật ong, trộn đều. Mỗi lần uống200 ml, ngày 3 lần, có tác dụng lợi tiểu, tiêu sỏi, thích hợp với ngườitiểu khó, tiểu gắt, chứng sỏi đường niệu.

- Canh nho khô, longnhãn: Rửa sạch 30 g nho khô và 30 g long nhãn rồi sắc lấy nước uống 2lần trước bữa ăn. Món này bổ khí huyết, tăng sức đề kháng, an thần,thích hợp với người suy nhược cơ thể, mất ngủ, ăn uống kém.

- Canh thịt heo, hạt sen,ý dĩ: Lấy 100 g thịt nạc heo rửa sạch, xắt miếng vừa ăn, ướp gia vị, sauđó nấu thành canh với 50 g-100 g hạt sen và 30 g táo đỏ, 50 g ý dĩ. Dùngăn nóng vào lúc đói bụng. Cách 1 - 2 ngày ăn một lần. Món này bổ tì, trứthấp, thích hợp với người tì vị yếu, ăn ngủ kém, suy nhược cơ thể, phongthấp đau nhức các khớp.

- Canh cá chép đậu đỏ:300 g cá chép làm sạch, ướp gia vị. Nấu chín 100 g đậu đỏ rồi cho cá vàođể nấu thành canh, thêm một ít gừng tươi, 4 g vỏ quýt xắt nhỏ, nấu sôilại là được. Dùng ăn nóng lúc đói bụng. Mỗi tuần ăn 2 - 3 lần, tác dụngbổ ích tì, thận; thích hợp với người tì thận yếu, ăn uống kém, cơ thểsuy nhược, tiểu tiện ít, tiểu khó, phù thũng.

Theo Lương y Đinh Công Bảy
NLĐ