Tại khá nhiều trường chim trên địa bànTP.HCM, tình trạng đá chim cá độ, sát phạt nhau bằng tiền cũng kinh hoàng,sôi động không thua kém gì các trò cờ bạc đỏ đen khác.

Giới chơi chim cảnh ở Sài Gòn gọinhững địa điểm tập dượt cho chim là cội. Tại các cội HX, ĐHT (quận 12), H (quậnGò Vấp), TA (quận Tân Bình), BĐ (quận Tân Phú)... các loại chim như chòe than,họa mi... được đông đảo dân chơi chim đưa đến tỉ thí vào các buổi trong tuần,đông đảo nhất là các buổi sáng chủ nhật.

Thú chơi bị biến tướng

8g sáng chủ nhật. Khá nhiều dânđộ chim tụ tập tại một quán cà phê gần cầu vượt Quang Trung, quận 12. Ông T.,nhà ở quận 12, đèo trên xe gắn máy hai chiếc lồng trùm vải kín mít, hào hứng nóichủ nhật nào ông cũng đi dượt cho chim sung và chơi vài kèo giải khuây. “Nhiềungười biết đến họa mi nhờ tiếng hót véo von nhưng ở đây người ta toàn chơi họami đá không à” - ông bảo vậy.

Cũng theo ông T., dân chơi ởtrường chim này phần lớn đến từ khắp các quận huyện trên địa bàn TP.HCM và có cảdân độ chim từ các tỉnh lân cận như Tây Ninh, Bình Dương... tụ về. Khu dượt chimlà một sân đất rộng chừng 500m2. Phía trên là các khung tre treo hơn 50 lồngchim chọi đủ loại như chòe than, họa mi... Khoảng 50 người ngồi vây quanh mộtsới (nơi) họa mi đá.

Đỏ đen “trường chim”
Một độ họa mi tại quán cà phê gần cầu vượt Quang Trung (Q.12) - Ảnh: N.K.

Tiếng chửi thề, bàn tán càng lúccàng inh ỏi theo số tiền mọi người theo độ. Người đàn ông nhỏ thó, chủ chim bênchẵn (số thứ tự khi đá), vừa cắt cánh cào cào vừa nói: “Đá nhiêu?”. “5 bịch hay10 bịch?” (1 bịch là 50.000 đồng)... Kỳ kèo ít phút, chủ chim bên lẻ mới chấpthuận và mở cửa lồng. Hai chim nhao nhao sấn tới, tả xung hữu đột và nhảy phắtlên cao khóa cánh, khóa mỏ và mổ vào nhau tới tấp. Hai chim mái bên cạnh líu ríuxì xì thúc cho hai đối thủ đá hăng thêm. Hai chủ chim liên tục đảo xuống chiếcđồng hồ bên dưới bàn, sau đó chăm chú quan sát miếng võ của từng chú chim.

Cuộc đọ sức gần ba phút. Chim bênlẻ thắng độ. Chủ chim lẻ đếm tiền thắng độ và lớn giọng: “Sao chỉ có 5 bịch, 10bịch mà...”. Một cuộc cãi vã inh ỏi khiến sới chim trở nên náo loạn. Một sớichim nữa được mở ra: “10 bịch!”. Lại có nhiều người theo vài bịch cho vui...

Thành phần tham gia độ chim kháđa dạng, phần lớn là những thanh niên rủng rỉnh tiền bạc, có thời gian chăm chútcho chim chiến. Ông K., một thành viên thường có mặt ở trường chim này, hiện sởhữu hai con họa mi, nói: “Tôi chỉ dám độ tối đa khoảng 20 “bịch” thôi, chứ nhiềuđộ người ta đá cả chục “chai” (triệu đồng)”. Cũng theo ông này, dân chơi độ chimgọi tiền độ là “bịch” để đối phó với các cơ quan chức năng. “Đá lớn nên tụi tuikhông nói đến tiền mà chỉ nói là “bịch” để mấy ông công an có thể nghĩ làbịch... cào cào vài ngàn đồng cho chim ăn thôi” - một người độ chim lý giải.

Ngoài những người nuôi chim, xáchlồng đi độ chim thì cũng có khá nhiều người có máu đỏ đen đến các trường chimhằng ngày, hằng tuần để ăn theo các cuộc tỉ thí của chim mà sát phạt nhau nhưtrò cờ bạc chuyên nghiệp.

Theo ông H. - người chơi chimcảnh, ngụ phường Đông Hưng Thuận, quận 12, mỗi độ sát phạt chim nhiều hay ít làdo các chủ chim và người chơi quyết định dựa trên giá trị của con chim. Chimcàng chiến, càng mắc tiền, độ ra càng lớn. Người theo độ thì có kẻ sát phạt vàichục ngàn đồng, vài trăm ngàn đồng cho đến vài triệu đồng. Có khi người chơi sẵnsàng bỏ hàng chục “chai” để độ. Luật đá chim độ là do từng chủ chim thỏa thuậnvới nhau.

Đỏ đen “trường chim”
Một “đấu sĩ” chòe than được tập luyện thể lực trong lồng sắt lớn - Ảnh: Ngọc Khả

Tại một trường chim nằm trong conhẻm nhỏ từ đường Lê Bình (quận Tân Bình) đi vào vài trăm mét, người giữ xe ở đâycho biết cội dượt họa mi vào buổi sáng, buổi chiều thì dượt chòe than, chòe lửa.Đập vào mắt chúng tôi là hơn 50 chiếc lồng họa mi sơn vàng óng. Sới họa mi rômrả hẳn với cuộc đọ ván giữa hai chim mái. Một chủ chim hào hứng lớn giọng: “Mừngngày 8-3 của phụ nữ, mình đá 20 bịch”. Nhiều người cười ồ lên...

Cả trăm ánh mắt đổ về phía haichim chẵn, lẻ và ra kèo í ới. Hai chim họa mi mái sà tới, khóa mỏ, mổ gối liêntục. Sau gần ba phút chưa phân thắng bại, chủ sới bắt đầu thông lồng cho haichim tự do quyết đấu. Chim bên chẵn nhảy vồ về phía lồng chim lẻ. Chưa đầy 30giây hỗn chiến, chim chẵn yếu thế hơn nên hoảng loạn thúc vào lồng thua chạy...Và lại một cuộc inh ỏi chia tiền độ sau đó.

Sát phạt

Thông thường, các ngày hội thichim công khai dành cho chim hót, chim đá từ chích chòe lửa, chích chòethan, họa mi... của dân chơi chim cảnh ở Sài Gòn, Đồng Nai, BìnhPhước... tổng giải thưởng cao nhất khoảng 10 triệu đồng. Nhưng tại cáctrường chim tự phát, các cội chim hình thành để chuyên phục vụ nhu cầu đỏ đenthì mức độ sát phạt cao hơn nhiều. Mặc dù hầu hết các cội chim đều tổ chức cácbuổi đá chim dưới danh nghĩa là các buổi tập dượt, thi chim công khai cho nhữngngười có cùng sở thích, nhưng đối với những dân độ chim chuyên nghiệp thì nhữngbuổi này lại là những lần đỏ đen hơn thua nhau quyết liệt.

T.H., ngụ đường Quang Trung, quậnGò Vấp - một người từng tham dự hầu hết các cội chim đỏ đen tự phát đang nónghiện nay ở TP, thừa nhận chuyện hơn thua nhau vài chục “bịch” tại một số trườngchim là phổ biến. Tại nhiều cội phục vụ cá độ chim lớn hiện nay như DH, TP, L...mà dân độ chim khá rành, các tay cá cược sẵn sàng bỏ ra vài trăm “bịch”, thậmchí có những trận có tay chơi sẵn sàng bỏ ra hàng ngàn “bịch” để độ.

Không chỉ các chủ chim sát phạtlẫn nhau, những người đến tham dự, chứng kiến cũng sẵn sàng bỏ vài chục “bịch”để bắt kèo, tương tự xem đá gà, đua ngựa... Sau đó, nếu chim đoạt giải caonhất sẽ được các tay chơi săn lùng mua với giá 30-40 triệu đồng/con,thậm chí 120 triệu đồng/con.

Ông N. - một người từng có kinhnghiệm làm trọng tài hơn 30 năm tại các cuộc thi đá chim - nhìn nhận hầu hết cácbuổi đá chim hiện nay đều phát sinh những trò bịp bợm, gian lận như trọngtài kê lồng, xoay lồng theo nết đá của chim thì thuận lợi cho bên chim chẵnhay chim lẻ thắng... Một số chủ chim dùng mánh lới thoa một loại thuốc lên móngchim, chỉ cần quặp một phát vào chim đối thủ thì chim đối thủ từ từ tê liệt vàcoi như thua cuộc.

Một số độ chim sau khi kết thúccuộc tỉ thí, dân độ phải đánh nhau đổ máu vì chuyện chung chi không sòngphẳng. Cuối năm 2009, một số tay cá cược chim chuyên nghiệp ở khu vực Thuận An,Bình Dương đã gửi “huyết thư” đòi xin “tí máu” nhóm cược chim ở vùng ven TP.HCMchỉ vì chung độ không sòng phẳng tại một độ lớn giá trị đến gần chục vé (100USD).

Ông T.H. nhìn nhận mức độ tổ chứcđỏ đen tại một số trường chim hiện nay rất tinh vi và chuyên nghiệp. Việc ra kèovà chung chi tiền được thông tin cho từng người chơi bằng điện thoại di độngtrước và sau mỗi độ. Một số trường chim còn xuất hiện những tay “cò” sẵn sàngkhuyến dụ người đến tham gia bắt kèo này, kèo nọ với số tiền độ thu vào cao hơnso với độ trực tiếp tại chỗ theo chủ chim, tương tự kiểu cá độ chợ đen ở trườngđua ngựa. Và việc chung chi tận tay người chơi sẽ do hệ thống chân rết, bảo kêbên ngoài cội thực hiện. 

Luyện công cho chim chọi

Kiếm được chim tốt, nuôi dưỡng và tập dượt để có thể đưa đi chọi là cả một quá trình đầu tư thời gian, công sức nên chủ nuôi chim đá phải kiên nhẫn và có nhiều kinh nghiệm.

Ông H., một dân chơi chim đá ở phường Đông Hưng Thuận, quận 12, cho biết người chủ chim phải am hiểu tính tình của từng con chim để có cách chăm sóc thích hợp. Chim được lựa chọn đem đi đá thường đã qua vài năm nuôi và phải chú trọng thức ăn bổ sung khoáng chất, vitamin... Bên cạnh đó có chế độ tập luyện kỹ lưỡng để chim đấu dai dẳng, lì đòn hơn và giành phần thắng độ. Chính vì nuôi chim đá khá công phu nên dân chơi độ coi một trận chiến có giá vài triệu đồng là chuyện bình thường.

“Chim càng có giá, người chơi độ càng lớn” - ông H. nói.

Ông Trương Hoàng (phó chủ tịch Hội Sinh vật cảnh TP.HCM):

Một hình thức cờ bạc cần ngăn chặn

Chơi chim là một thú vui tao nhã của người dân Sài Gòn đã có từ rất lâu. Người chơi thường dành tất cả tình cảm cho chim, họ có thể quên ăn quên ngủ để lo cho chim. Tuy nhiên, từ thú chơi này đã xuất hiện biến tướng. Những trường chim có hoạt động cá độ đỏ đen tại TP.HCM đều là tự phát và hoạt động một cách lén lút, không thuộc quyền quản lý của hội. Những đối tượng này, bằng cách này hay cách khác đã mượn danh nghĩa hội để đá chim, làm mất uy tín của hội và mất đi nét đẹp vốn có của thú chơi này.

Mượn chim để đỏ đen là một hình thức cờ bạc cần phải ngăn chặn, dẹp bỏ. Để khắc phục tình trạng trên, hội đã thành lập một chi hội chim cảnh gần 40 thành viên, quy tụ những người thích chơi chim có đăng ký. Tất cả chim đều được xét nghiệm, kiểm định - giám định của thú y và chấp hành biện pháp tiêu độc khử trùng hằng tuần và nhất định không được mang chim đi đá dưới bất cứ hình thức nào.

Nếu phát hiện vi phạm thì dứt khoát khai trừ ra khỏi hội và hội cũng sẽ liên kết với các cơ quan chức năng xử lý tình trạng này.

TheoĐỏ đen “trường chim”