Tại Bắc Kinh, TrungQuốc, Xu Limin đang đi mua gạo ở cửa hàng thực phẩm hữu cơ, cô không muốnmua phải gạo trồng ở miền nam Trung Quốc.

"Tôi không quá kén chọn vềtừng loại thực phẩm, nhưng riêng gạo lại là thứ quan trọng nhất, tôi muốnmua loại gạo sạch nhất" - Xu nói. Cô năm nay 28 tuổi, đang là nhân viên vănphòng tại Bắc Kinh.

"Ai cũng biết rằng gạo ở miềnnam bị nhiễm độc, nên tôi muốn mua gạo ở miền bắc, hoặc thậm chí là nhậpkhẩu" - Xu nói.

Chỉ tính riêng trong phạm vivấn đề an toàn thực phẩm, gạo bị nhiễm độc cũng có thể là vấn đề lớn nhất.Gạo là loại lương thực chủ lực, gắn liền với lịch sử, văn hóa và tất cảnhững gì thuộc về Trung Quốc.

Mặc dù việc trồng lúa tạiTrung Quốc đang giảm do đất nước trở nên giàu có hơn và đô thị hóa, TrungQuốc vẫn sản xuất gần 1/3 sản lượng gạo thế giới. Họ cũng là quốc gia tiêuthụ gạo nhiều nhất.

Do vậy, khi các báo cáo hồiđầu năm đề cập tới việc hơn 10% lượng gạo sản xuất trong nước và tổng số 12triệu tấn thóc lúa có thể bị nhiễm kim loại nặng do đất ô nhiễm, người tiêudùng hết sức lo ngại.

Rất nhiều người như Xu ngheđược tin đồn về các loại gạo bị nhiễm bệnh. Xu nói rằng cô không bị sốc khiđọc các báo cáo, nhưng các báo cáo này đã khẳng định các nghi ngờ của cô làđúng. Điều đó khiến cô tìm kiếm các loại gạo đắt hơn và đặc thù hơn.

Cũng giống như các loại thựcphẩm khác tại Trung Quốc, rất khó có thể nói cho đích xác nguồn gốc của thựcphẩm và liệu chúng có bị nhiễm độc hay không.

"Gạo ở miền bắc thường ngắnhơn, dày hạt hơn và chất hơn" - Xu chia sẻ kinh nghiệm chọn gạo.

Báo cáo về gạo nhiễm độc đãthu hút rất nhiều sự chú ý trong tháng Hai vừa qua, khi các phương tiệntruyền thông của Trung Quốc nhấn mạnh vào các nghiên cứu khoa học cho thấy10% gạo trong nước nhiễm chất catmi. Thứ kim loại nặng độc hại này được cholà đã bị lắng đọng trong các thửa ruộng màu mỡ ở miền nam đất nước và cónguồn gốc từ nước cống và rác thải công nghiệp.

Các tạp chí điều tra củaTrung Quốc nhấn mạnh vào các trường hợp điển hình tại các ngôi làng, nơi màtoàn bộ dân cư đều bị ảnh hưởng từ các loại cây trồng kém chất lượng. Tạimột ngôi làng ở tỉnh Quảng Tây, các nông dân đã mô tả kỹ lưỡng về một hiệntượng nhiễm độc chất catmi, gây nên bệnh đau xương và đau khớp trầm trọng.Ngoài ra, nó còn có thể gây tổn thương thận.

Phản ứng dữ dội của côngchúng về loại gạo độc này cũng nhanh chóng được dập tắt sau khi chính quyềnhứa hẹn sẽ có các giải pháp bền vững để giải quyết vấn đề này.

Năm 2008, các nhà khoa họctại Đại học Nông nghiệp Nam Kinh đã thực hiện một nghiên cứu mang tính bướcngoặt về gạo. Tuy nhiên, họ đang từ chối nói thêm về vấn đề này, và nói rằngcác thông tin đã được đưa công khai và không có gì để nói thêm.

Gạo độc ở Trung Quốc
Những thửa ruộng bậc thang ở Trung Quốc.

Các chuyên gia về an ninhthực phẩm cho biết gạo bị nhiễm độc mới chỉ là phần nổi của tảng băng vàchỉ ra các vấn đề lớn hơn trong nguồn cung thực phẩm.

Guo Hongwei - một nhà nghiêncứu về thực phẩm và dinh dưỡng tại Đại học Phục Đán tại Thượng Hải - chobiết: gạo bị nhiễm độc là một đề tài hóc búa và khó giải quyết bởi mức độ ônhiễm đang ở mức cao nhất tại các nguồn nước, trang trại và rất khó để cóthể nói rằng những gì tác động lên hạt gạo có thể sẽ xảy ra với người tiêudùng ở cuối chuỗi cung ứng.

Fan Zhihong - một luật sư nổitiếng trong lĩnh vực an toàn thực phẩm - bình luận: gạo nhiễm độc là một dấuhiệu cảnh báo nguy hiểm.

"Bạn không thể nói chỉ bằngcách nhìn và thậm chí bạn không thể nếm chúng" - Fan nói. "Đó còn tùy thuộcvào các cơ quan an toàn thực phẩm quan tâm tới việc này tới đâu. Nhưng nhữngthành phần như catmi không thường xuyên được kiểm tra trong suốt quá trìnhgiám sát, điều này khiến cho sự việc nguy hiểm hơn vì không có ai giám sát".

Vai trò của gạo với tư cáchlà thực phẩm chính cho gần 2/3 dân số Trung Quốc đồng nghĩa với việc ngườitiêu dùng không thể chuyển đổi dễ dàng sang một loại khác khi họ lo ngại vềvấn đề này.

"Gạo rất khó để thay thế" -Fan nói. "Bạn có thể chuyển đổi sang một loại hoa quả hoặc cá khác nếu nhưmột loại nào đó bị cho là nhiễm độc. Nhưng bạn không thể nhịn ăn cơm đượclâu".

Fan nói rằng giải pháp nằm ởchỗ thông tin tốt hơn cho người dân và bảo vệ môi trường. Nếu người tiêudùng hiểu rõ mối liên hệ giữa ô nhiễm và vấn đề thực phẩm, họ sẽ bắt đầuquan tâm nhiều hơn tới các vấn đề môi trường.

Theo Vietnamnet