Ly kỳ cá bẻo

Cá bẻo thuộc họ cámập, nhưng nhỏ con, người bảo dữ kẻ nói hiền, thịt ngon vương vấn.

Ngư dân Nam bộ còngọi giống cá này là cá chèo bẻo hoặc cá xà bông. Còn dân biển miềnTrung gọi cộc lốc là cá bẻo. Được biết vào mùa gió chướng, khoảngtháng mười đến gần cuối tháng hai âm lịch, nhằm mùa biển động, ngườita bắt được nhiều cá bẻo. Giống cá này thường sống ở tầng đáy, thânthon dài, đuôi nhọn, mình có nhiều hoa văn màu xám đen, con lớnthường nặng khoảng 3 - 4kg.

Ngư dân bắt nó bằngnhiều cách: câu, cào, lặn xuống biển dùng lao đâm...

Nhỏ có bạn, lớn côđơn

Một số ngư dân giàukinh nghiệm ở Cần Giờ bảo rằng, hơn mười năm trước vùng biển ở đâycũng có nhiều cá chèo bẻo. Sở dĩ nó có tên cá xà bông vì mình nó rằnri như rắn biển, lại rất hung dữ. Có ngư dân bất cẩn, lại gần lúc cácòn sống, cỡ bắp tay người lớn, tức thì bị nó phóng nhanh tới đớpmạnh vào chân đau điếng.

Mồi dùng câu loại cánày thường là mực tươi nhỏ. Khi một con cá bẻo nhỏ ăn câu, tức thìcó 2 - 3 con khác cắn đuôi nhau “toòng teng”. Thế nên, gặp thợ câugiàu kinh nghiệm có thể giật được một lượt 2 - 3 con cá bẻo nhỏ.Ngược ra miền Trung, một số ngư dân ở đây bảo rằng, thịt cá bẻo cóthể chữa khỏi chứng ghẻ, lở ở trẻ em, bằng cách làm thành món ngoncho chúng ăn thường.

Riêng kỹ sư thủy sảnTrần Văn Nhuần, ở Nha Trang, trên 5 năm kinh nghiệm, khẳng định rằngcá bẻo thuộc giống cá mập hiền, miệng nhỏ và có giác bám tựa nhưmực. Đặc biệt giống cá này không có hàm, ăn mồi sống nhỏ: mực, tôm,cá con... Cá bẻo thích sống ở vùng nước ấm, bình thường không tấncông người như những giống cá mập dữ khác. Lúc lớn, cá sống đơn độcchứ không theo bầy như những loại cá khác. Vùng biển từ Bình Địnhđến Phan Thiết thường là “ổ” cá bẻo, chúng có quanh năm.

Bẻo ngon 2 miền

Mùa này, ở chợ cáĐông Hải, tỉnh Ninh Thuận, bán khá nhiều cá bẻo tươi xanh, giákhoảng 14.000 đồng/kg, cỡ nửa cùm tay đến bắp tay người lớn. Song rađến một số chợ cá ở Nha Trang, Phú Yên thì vắng bóng cá bẻo.

Các bác tài xe ôm gầnđấy bảo rằng cá bẻo giá không quá đắt, nhưng thường không đủ cungcấp cho những chủ hàng, quán địa phương. Như vậy có thể nói, từ NhaTrang đổ ra Bình Thuận, các món cá bẻo đang lên hương.

Cá bẻo nấu lẩu là "ngon nhất xứ", nhưng khi nướng cũng hấp dẫn không kém

Cần thưởng thức cábẻo bên sông, có dịp bạn thử ghé một số quán dọc bờ kè P.6, TP.TuyHòa, Phú Yên. Gió từ sông Ba thổi vào lồng lộng khiến lữ khách thêmtươi tỉnh. Gió hồn nhiên thổi, quạt bếp than rực hồng, để món cá bẻonướng muối ớt thêm hấp dẫn.

Khi lớp da cá dầnsăn, ửng vàng đã nghe tỏa mùi thơm thoang thoảng. Rồi hơi nóng tăngdần, thôi thúc mỡ cá tươm ra nhiều hơn càng dậy mùi thơm thanh và lơlửng những vệt khói mỏng như sương sớm. Gió sông càng rạo rực thổi.Và khách cứ chậm rãi rỉa từng miếng cá bẻo nướng nóng hổi, khoankhoái hít thở, chầm chậm nhấm nháp rồi gật gù không ngớt.

Thịt cá mềm dẻo tựacá bớp, rất tươi, trội vị béo thanh nhưng không ngậy, hậu ngọt dịuđê mê. Thỉnh thoảng, khách lại gắp kèm vài miếng xà-lách non mướthay vài lát dưa leo, mấy đọt rau răm cho cân bằng dinh dưỡng. Songmột số đầu bếp giỏi ở TP.HCM cho rằng thịt cá bẻo rất hợp với nhữngmón lẩu chua dịu, dễ làm nhưng thợ nấu phải chịu khó chăm chút. Banđầu, phải “làm lông” cá tươi để cạo bỏ lớp sạn dày trên sống lưng vàmình cá, bằng cách trụng cá vào nồi nước pha theo tỷ lệ "7 sôi 3lạnh". Kế đó bỏ hẳn bộ lòng, ngâm lại cá trong nước sạch pha ít phènchua để khử tanh...

Để tạo hương vị ấntượng cho nồi nước dùng, có hai cách. Dùng bột me xanh pha với nướchầm xương heo, nước dừa xiêm tươi và kha khá củ sả dần sơ. Nếu làmđạt, mũi bạn sẽ phải phập phồng vì tinh dầu sả quyện với độ chuathanh khiết của bột me uốn lượn, lúc nước dùng sôi già. Vị nước lẩuẩn chứa hai tầng khoái cảm: chua dịu và ngọt thanh.

Bạn cũng có thể chovào nồi lẩu ít cà chua, dưa cải xắt vừa gắp để món ngon thêm bổdưỡng, giàu nhạc điệu. Đơn giản hơn, bạn chỉ tạo chua bằng ít khếhườm xắt mỏng, thơm chín, cà chua, dưa cải, húng quế... Phần đầu vàđuôi cá chứa nhiều sụn, nghe sần sật lẫn beo béo, bạn chấm với nướcmắm nhĩ giầm ớt hiểm sẽ ngon vã mồ hôi.

Miệt Trà Vinh, VĩnhLong cũng có một số quán bán lẩu cá bẻo cơm mẻ ngon mê mệt. Hiệnnay, nhiều đại gia mê hải sản ở Sài Gòn lùng mua khô cá bẻo để giànhđãi khách quý.  

Theo Tạ Tri