Cá cơm miền Tây có thân hìnhnhỏ bằng đầu đũa, dài khoảng 3 cm, toàn thân màu trắng đục, sống nhiều ởvùng sông lớn. Do cá khá nhỏ nên muốn đánh bắt cá cơm phải có lưới dày.
Cứđến tháng 3 âm lịch, tức vào mùa cá cơm, chỉ cần ra sông với một tấm lướidày là dân vùng sông nước có một bữa cơm ngon lành no nê.
Ngoài cách chế biến thôngthường như kho, nấu canh chua thì món cá cơm chiên bột vừa thơm vừa giòncũng rất hấp dẫn. Cá cơm chiên ăn kèm dưa leo, rau sống, chuối chát, khế...vừa ngon mà không ngán. Nếu không muốn ăn với cơm, đem cá cơm tươi phơi nắngrồi kho khô cho vị vừa mặn ngọt, chế mỡ nước, rắc tiêu, ăn với cháo trắngcũng “tuyệt cú mèo”.
| |
Không chỉ được chế biến thànhnhững món ăn hằng ngày, cá cơm còn được các mẹ, các chị sống tại vùng sôngnước làm thành món nem khá lạ miệng. Nhưng nem cá cơm làm rất công phu, nêncũng ít người khách vãng lai có dịp thưởng thức qua món nem này. Để làm nem,trước tiên phải làm sạch cá. Công đoạn này khá mất thời gian vì cá nhỏ vàcách làm cầu kỳ.
Sau khi dùng kéo loại bỏxương quanh bụng cá, người ta chà sạch vảy, đem ngâm cá với nước muối chođến khi thịt cá tách ra làm hai thì vớt ra, gỡ bộ xương dọc mình cá bỏ đi.Sau đó lại ngâm với nước dừa tươi độ 30 phút cho thịt cá thấm chất ngọt. Vớtcá ra rổ cho ráo nước và quết nhuyễn với gia vị gồm đường, tiêu hột, vôi ăntrầu, củ tỏi nướng, muối bọt, thính… Cuối cùng gói nạc cá đã nêm gia vị vớilá tầm ruột non, lá vông nem, lá chuối được lau sạch.
Bốn ngày sau là có thể ăn nem,và không để lâu quá 10 ngày. Muốn thúc đẩy quá trình lên men sớm thì cứ treonem gần bếp củi để hơi nóng làm chín nem. Người dân xứ sông nước chỉ làm nemcá cơm khi muốn đãi khách quý. Dân miền Tây thường tự hào nói về món nem cácơm này: “Nem cá cơm có thể không bằng chả phượng nhưng chắc cũng không kémnem công”. Câu nói đó quả không sai nếu đã nếm qua vị đậm đà của loài cá dândã xứ sông nước.
Trong tâm trí tôi cá cơmkhông thuộc hàng cao lương mỹ vị, nhưng đã là dân miền Tây thì dẫu đi tớiđâu cũng không thể quên các món ăn được chế biến từ cá cơm. Nhiều món ngonđược làm từ cá cơm nhưng quá trình chế biến không hề dễ dàng. Chính vì thế,tuy cá cơm dễ tìm, giá không đắt nhưng muốn làm ra món cá ngon thì công sứcbỏ ra không nhỏ. Được ăn các món ngon từ cá cơm, biết thêm cái công củangười chế biến cá mới thấu được cái tình mà người dân xứ này đối đãi vớikhách.
Theo Đào Minh
Thanhnien
