29 Tết, nhiều nhà cả gia đìnhvẫn phơi mình ngoài đồng tranh thủ dỡ nốt ruộng hành đang đến thời kỳ thu hoạch.Số khác, sáng 30 vẫn cố cấy nốt miếng ruộng giang dở. Buổi chiều mới tất tả đichợ sắm Tết.
Tết trong quan niệm của người Việt luôn mang một ý nghĩa thiêng liêng và là thờigian để cả gia đình nghỉ ngơi, quần tụ bên nhau, cầu mong một năm mới sung túc,đầm ấm. Vì thế, cứ đến 20 tháng Chạp lòng người đã xốn xang vì một năm mới đangđến gần.
Thời điểm 20 tháng Chạp cũng là lúc nhiều gia đình ở thành phố tất bật dọn dẹpnhà cửa, sắm sửa chuẩn bị đón Tết. Nhưng với những người dân quê, đây là lúc cảgia đình đang phải gắng sức làm lụng để hoàn tất mọi công việc đồng áng trướckhi nghỉ Tết.
![]() |
| 30 Tết nhiều người dân quê mới có thời gian đi sắm Tết. Ảnh: Xuân Tùng |
20 tháng Chạp, nhiều gia đình ởhuyện Thanh Hà (Hải Dương) vẫn phải phơi mình ngoài đồng, tất tả thu hoạch nốtnhững ruộng hoa màu đang trong thời kỳ thu hoạch. Những năm trước đây, khi chưachuyển đổi cơ cấu cây trồng từ cấy lúa sang lập vườn trồng cây ăn quả, 29 Tếtnhiều gia đình vẫn tranh thủ trời ấm ra đồng nhổ mạ cấy nốt diện tích ruộng củagia đình trước khi nghỉ ăn Tết.
Đối với phần lớn người dân ở đây, Tết chỉ thật sự bắt đầu khi mọi công việc đồngáng đã hoàn tất. Vì thế, buổi họp chợ chiều cuối năm bao giờ cũng đông nhất, vìnhiều gia đình do công việc đồng áng bận rộn, chiều 30 Tết mới có thời giantranh thủ, tất tả chạy ra chợ mua vài cân thịt, quả bưởi, vài quả quất và hộpmứt về bày lên bàn thờ cúng tổ tiên.
Những gia đình thu xếp được công việc sớm hơn thì sáng 29 Tết, cả gia đình sắpsửa gói bánh chưng. Ở vùng quê này, Tết đến, dù gia đình giàu có hay nghèo khóđều cố gắng gói lấy nồi bánh chưng cúng tổ tiên. Bọn trẻ con suốt ngày mải chơiđùa nhưng hễ thấy bố mẹ gói bánh là chúng biết Tết đã bắt đầu về.
Nhưng điều chúng vui nhất mỗi khi Tết đến là được bố mẹ sắm cho quần áo mới. Từchiều 25 Tết, dù công việc đồng áng bề bộn nhưng các bậc làm cha làm mẹ thườngthu xếp thời gian, đưa con cái đi chợ mua một bộ đồ mới cho con mặc Tết. Cả nămchỉ được may quần áo mới một hai lần vào dịp khai giảng năm học mới và Tết đếnnên đứa trẻ nào cũng hào hứng và mong đợi. Nhiều đứa hò reo vui sướng khi mẹ đichợ về trong giỏ có bộ quần áo mới.
![]() |
| Tết đến những đứa trẻ ở quê thích nhất là được bố mẹ dẫn đi mua quần áo mới. Ảnh: Xuân Tùng |
Dù có bận trăm ngàn việc thì chiều 30 Tết, mọi công việc đều được gác lại để sửasoạn mâm cơm cúng khấn mời ông bà, tổ tiên về ăn Tết. Đây được coi là lễ đánhdấu kết thúc năm cũ để chuẩn bị bước sang năm mới. Vào ngày này, nhà cửa cũngđược quét dọn sạch sẽ. Những năm trước, để chào đón năm mới vào dịp cuối năm,một số gia đình thường rủ nhau "đụng" một con lợn. Ngay từ tờ mờ sáng 30 Tết,4-5 thanh niên tụ tập quanh nhà chủ lợn đun nước chuẩn bị mổ lợn. Chỉ khoảng 1tiếng sau, con lợn được thịt ra, chia mỗi nhà vài kg mang về ăn Tết.
Số ruột non và lòng còn lại được tất cả cùng xúm lại làm. Sau khi luộc chín,họ đem chia đều cho các gia đình, cộng với một bát con tiết sống mang về đánhtiết canh. Khỏi phải nói thì cũng biết lũ trẻ thích thú điều này thế nào. Suốtquá trình thịt lợn, chúng cứ tò mò đứng vây quanh bên những người lớn làm việcđể nhìn ngắm. 2 năm trở lại đây, do trong xã nhiều người mổ lợn bán từ sáng mùng2 Tết nên tục mổ chung lợn ăn Tết không còn duy trì.
Tối 30 Tết, ngay sau khi ăn bữa cơm tất niên xong, nhóm thanh niên trong làng đãđến từng nhà rủ ra chùa hái lộc, đón năm mới. Mỗi nhóm khoảng 10 thanh niên cảnam lẫn nữ cứ lang thang ngoài đường đến 11h mới bắt đầu ra chùa. Sau khi rachùa đón giao thừa về, cả nhóm đi vòng quanh chúc Tết từng nhà trong làng đến tờmờ sáng mùng 1 mới về đến nhà.
Chỉ tranh thủ chợp mắt vài tiếng, sáng mùng 1, cả gia đình cùng dậy rất sớm,cùng nhau làm cơm cúng gia tiên. Sau khi ăn cơm xong, các gia đình trong dòng họtập họp lại trong một nhà để đi chúc Tết ông bà, bố mẹ… Thường ngày, gọi bọn trẻdậy đi học rất khó, nhưng sáng mùng 1 Tết chúng thường dậy sớm, mặc bộ quần áomới nhất chuẩn bị đi chơi Tết. Mặc dù chỉ được mừng tuổi 2000 – 5000 đồng, nhưngđứa nào cũng vui ra mặt, mừng lấy mừng để chạy lại chỗ ông bà, bố mẹ khoe.
Sáng mùng 2 Tết, trong khi bố mẹ tiếp tục đi chúc Tết ông bà, chú bác nhà ngoạithì đám thanh niên trong làng tụ tập nhau thành từng tốp đến thăm chúc Tết thầycô giáo, sau đó, lại tiếp tục đến chúc Tết từng nhà. Những ngày nghỉ Tết, nhữngđứa trẻ và thanh niên trong làng thường chỉ ăn ở nhà bữa sáng, sau đó đi chơi,chúc Tết đến tối khuya mới về.
![]() |
| Chợ quê chiều 30 Tết là lúc đông người đi sắm Tết nhất. Ảnh: Xuân Tùng |
Tờ mờ sáng mùng 3 Tết, nhiều nhà đã sắm lễ tạ cụ (hoá vàng) để buổi chiều lạitrở lại với công việc đồng áng. Một số nhà có điều kiện kinh tế khá giả hơn, cócon cái ra ngoài thì thường ăn Tết đến hết ngày mùng 4 mới tạ cụ. Mặc dù vậy,đám trẻ con vẫn tranh thủ những ngày nghỉ Tết đến chơi hết nhà này đến ngườikhác cho đến khi đi học.
Năm mới đến với người nhà quê diễn ra chỉ chóng vánh như vậy, nhưng trong sâuthẳm tâm hồn họ luôn tiềm ẩn khát vọng vào sự đổi đời, sự ăn nên làm gia của giađình trong năm mới và ước vọng con cái học hành giỏi giang thành đạt. Bao đờinay, người dân quê chúng tôi vẫn đón Tết trong yên bình là vậy. Và một cái Tếtbình yên và tràn đầy hy vọng nữa lại đến với người dân quê chúng tôi…
Theo Xuân Tùng
VnMedia


