Tâm thần vì... say mê học
N.Đ. Toản, học sinh lớp 11... trường THPT Yên Phong 1, Bắc Ninh say mê ngồi kể cho chúng tôi nghe những ước mơ, hoài bão chinh phục vũ trụ, khám phá những bí ẩn ở một hành tinh khác.
Học sinh giỏi nhiều năm, là một trong hai học sinh thi vào THPT có số điểm cao nhất trường, Toản hiền lành, điển trai và đích thị là "mọt sách". Ngồi trong phòng điều trị tại Chuyên khoa Thần kinh, Viện Sức khỏe Tâm thần - Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) mà Toản vẫn mặc nguyên chiếc áo đồng phục của trường, vẫn để sẵn ít sách vở đầu giường tranh thủ lúc rảnh rồi đọc.
Bỏ mọi công việc đồng áng ở nhà, chị Nguyễn Thị Toản đưa con về Hà Nội điều trị. Người mẹ chia sẻ: "Gia đình tôi ơn trời có thằng con trai ngoan, học giỏi. Lần nào đi họp phụ huynh cũng được tuyên dương trước lớp, tôi vẫn nhủ thầm: Có nghèo mấy cũng cho con học đại học. Nhưng rồi một hôm thấy cháu nói rằng cháu cần phải đi điều trị vì đau đầu, mất ngủ, không tập trung học được... thì cả nhà tôi mới rụng rời đưa con đi".
Vào đây được một tháng, các bác sỹ vẫn chưa khẳng định chắc chắn căn bệnh của em vì trong cách nói chuyện xã giao Toản chững chạc, thông minh, chỉ có điều em thường xuyên có biểu hiện mất trí nhớ tạm thời, mất ngủ, mất tập trung trong khi học hay nói chuyện. Theo dõi ban đầu các bác sỹ cho rằng em đang mắc chứng rối loạn lo âu, ám thị.
Cũng giống như Toản, N.T.Hải sinh viên năm thứ 2 Đại học Sư phạm Hà Nội cũng phải vào điều trị tại đây hơn tháng nay mà bệnh tình vẫn chưa thuyên giảm. Hải xinh đẹp, năng nổ tham gia các hoạt động Đoàn và là một nữ sinh rất thích làm từ thiện. Đây là lần thứ hai Hải phải bỏ học vào bệnh viện điều trị.
Hải ngồi cạnh xúc từng thìa cơm khó khăn, đôi mắt lờ đờ, thâm quầng, mệt mỏi. Cô gái cứ nhìn chúng tôi, dò xét, nghi ngờ, một lúc lâu mới thỏ thẻ: "Em không học nhiều trong sách đâu, em chủ yếu đi thực tế. Bác Hồ từng dạy: "Lý thuyết mà không có thực tiễn là lý thuyết suông, thực tiễn mà không có lý thuyết là thực tiễn mù quáng...".
Thế rồi như gặp được "cố nhân", cô bé cứ bám riết lấy chúng tôi và đọc thuộc lòng các câu triết lý của các bậc phụ hiền triết, làm cho cả phòng cười vang, chỉ có người cha tội nghiệp thì thở dài: "Bố mẹ thì nhà quê, chữ nghĩa ít nhưng thấy con về lần nào cũng mang đạo lý trong sách ra giảng vanh vách cứ như là nó viết ra sách vậy. Thế rồi thấy con thường xuyên mất ngủ, ăn kém, nói lảm nhảm và hay cáu gắt. Ở đây hơn tháng mà có tới 3 lần cháu trốn về trường. Cháu ham học lắm nên mới đến nông nổi này cô ạ", bố của Hải nói mà mắt rưng rưng.
Tâm thần vì... sợ học
Trái ngược với những trường hợp trên, một số em học không giỏi, cũng không đam mê sách vở nhưng vẫn có những hiện tượng của bệnh lý.
Anh Nguyễn Văn Biên (Lạng Giang, Bắc Giang) vào viện chăm con cũng được gần tháng trời thành thật kể: "Con tôi học hành đã kém lại lười. Ngày trước thấy nó nghịch ngợm, chơi bời quá vợ tôi cũng mắng mỏ, quát tháo và ép học vì mong cho con học tốt hơn để thi được vào đại học.
Một thời gian sau thấy con chăm chỉ hẳn, ngày nào cũng học khuya, đi đến nơi về đến chốn nhưng cứ thấy nó lầm lì, chẳng mấy khi nói chuyện với bố mẹ, anh em gì... Rồi một hôm đùng đùng nó bảo nó không học nữa vì nó không biết gì, không nhớ gì cả. Bác sỹ bảo con tôi bị tâm thần phân liệt".
Nghe bố kể chuyện về mình, N.V.Thành không nói năng gì, lầm lũi ngồi ở góc giường. Trông cậu có vẻ đang suy nghĩ nhưng đôi mắt lạnh tanh, không mấy thiện cảm với người vừa gặp. Tôi mon men mãi mới làm quen được: "Em còn muốn đi học không?" - tôi hỏi. Thành lắc đầu nói liến thoắng như kêu cứu, đôi mắt đầy vẻ lo sợ: "Em không học nữa đâu, khó lắm, em không thể nhớ được, không thể đỗ đại học được đâu chị ạ".
Cạnh giường Thành là N.V.Thanh, học sinh trường THPT Yên Lãng, Mê Linh, Vĩnh Phúc. Thanh vừa được đưa vào, đang phải truyền nước lấy sức. Trông cậu học sinh này gầy gò, da tái xanh như người vừa phải phẫu thuật. Người đàn bà tên Thủy, ngồi cạnh, nhìn con rơi nước mắt: "Biết con mình học kém nên vợ chồng tôi bảo cho cháu học cố lấy bằng cấp 3 để sau này đi học nghề, có công ăn việc làm, đời nó không khổ như bố mẹ.
Hôm trước nó bảo với tôi là phải đỗ bằng được một trường trung cấp nghề, rồi thấy nó học đêm học ngày, chẳng ăn ngủ được, người gầy sọp đi nên tôi đưa vào đây điều trị"...
Chúng tôi rời bệnh viện, khi các ông bố, bà mẹ bắt đầu tất tưởi đi mua cơm về cho con ăn. Nắng nóng và kì thi đại học, cao đẳng đang đến hồi kết mà có những sĩ tử vẫn phải "Xếp bút nghiên" nằm điều trị, chưa biết đến bao giờ mới được trở lại trường học, tiếp tục theo đuổi ước mơ.
Theo Hà Vân - Diệu Linh
