Theo đánh giá của các chuyêngia dinh dưỡng, các món ăn truyền thông ngày Tết như bánh chưng, dưa muối, canhmăng, giò, chả, bánh kẹo mứt... ngon nhưng lại không tốt cho cơ thể.

Món ăn đặc trưng nhất của Tết làbánh chưng, bánh tét - nguyên liệu chủ yếu là gạo nếp, đậu xanh, thịt mỡ - rấtgiàu năng lượng (trên 200Kcal/100g), nhiều chất béo bão hòa nên ít có lợi chosức khỏe. Hơn nữa gạo, đậu để gói bánh chưng thường được trộn thêm muối nên khámặn, có thể gây tăng tiết acid dịch vị, tạo cảm giác nóng cổ, ợ chua... khôngtốt với người thừa cân, cao huyết áp, đái thảo đường, bệnh lý dạ dày có tăngtiết dịch vị...

Ăn kèm với bánh chưng, bánh tétlà các loại hành kiệu muối. Nhưng, hành kiệu muối chỉ có chất xơ, không có cácvitamin thiết yếu, rất ít năng lượng và cũng chứa nhiều muối nên không phù hợpvới người cần giảm muối trong khẩu phần như người bị cao huyết áp, đái tháođường, bệnh tim mạch hoặc bệnh thận. Ngoài ra, các loại hành, kiệu muối bán sẵncòn thường được "bổ sung thêm" các phụ gia không tốt cho cơ thể như các chất làmtrắng, làm giòn, hàn the... trong quá trình chế biến.

Ngon nhưng không khỏe

Món thịt thông dụng nhất trongnhững ngày Tết là thịt lợn. Người miền Nam có nồi thịt rọi kho trứng ăn kèm vớidưa giá và một nồi canh khổ qua dồn thịt. Người miền Bắc thì lại hay nấu thịtđông, hoặc chân giò ninh măng. Những món ăn này là sự kết hợp khéo léo giữa cácchất đạm, chất béo trong thịt và các thành phần chất xơ, vi chất trong các loạirau. Tuy nhiên, các món ăn này đều khá nhiều chất béo động vật, không tốt chotim mạch. Vì vậy chỉ nên dùng với một số lượng hạn chế (100g/ngày), ít hơn nữanếu vẫn có bệnh cao huyết áp, tim mạch vẫn chưa ổn định. Trứng có nhiềucholesterol không tốt với những bệnh nhân mắc bệnh gan mật tiến triển. Dưa giávà măng, dù là măng khô hay măng tươi, đều là những thực phẩm làm tăng aciduric, nên tránh dùng ở những người bị bệnh goute.

Tết an lành

(Ảnh minh họa)

Các loại giò chả cũng được nhiềungười yêu thích trong ngày Tết. Các loại giò này cung cấp chủ yếu chất đạm chobữa ăn, riêng với giò thủ thì thành phần chất béo cao hơn, chủ yếu là chất béono bão hòa nên những người có vấn đề về huyết áp, tim mạch và các bệnh lý chuyểnhóa nên hạn chế. Các loại thức ăn khô khác như lạp xưởng, bò khô, cá khô...thường mặn, có một số thì quá béo (như lạp xưởng) nên cũng không tốt cho nhữngngười cần kiêng muối và kiêng mỡ. Việc bảo quản cũng là một vấn đề, vì các thựcphẩm này dễ bị bám bụi bẩn, đồng thời là môi trường thuận lợi cho nấm mốc và vitrùng phát triển, nguy cơ ngộ độc thực phẩm và dị ứng từ các loại thực phẩm nàykhá cao. Vì vậy các bà nội trợ chỉ nên mua vừa đủ ăn và lựa chọn nơi sản xuất uytín, đảm bào an toàn vệ sinh thực phẩm.

Thành phần của các loại bánh mứtkẹo là bột, đường và có thể có một lượng chất xơ không đáng kể. Hàm lượng đườngcao đương nhiên là không cho phép ở người mắc đái tháo đường hay thừa cân, béophì, nhưng cũng không mấy tốt cho những người bình thường, thậm chí cả người suydinh dưỡng, vì cung cấp một lượng năng lượng rỗng, làm tăng đường huyết dẫn đếnchán ăn và làm mất cân đối khẩu phần ăn.

Cân đối dinh dưỡng với rauxanh

Nếu như trong mâm cỗ truyền thốngrau xanh thường thiếu thì ngày nay, rau xanh là loại thực phẩm được khuyến cáonên dùng nhiều nhất trong những ngày Tết, vì đây là nguồn cung cấp vita-min,nước, chất xơ, giúp cân đối khẩu phần ăn vốn nhiều năng lượng, nhiều đạm, nhiềubéo trong những ngày xuân. Món ăn thích hợp và ngon miệng nhất trong những ngàynày là các món salad.

Các loại rau, củ, quả như raumuống, rau cải, bắp cải, cà chua, dưa chuột, bí xanh, su hào, cà rốt... có chứanhiều vitamin, nhất là vitamin C, carotein... là các chất chống oxy hóa, giúp cơthể chống lại các gốc tự do - làm cơ thể dễ mắc bệnh khi ăn uống thay đổi. Ngoàira, chất carotein có trong rau củ quả màu vàng, đỏ hoặc da cam; chất genistei vàisoflavon có trong đậu tương, đậu phụ; chất lycopen có trong cà chua; vitamin Ecó trong dầu thực vật, giá đỗ...; vitamin C thiên nhiên trong rau củ... rất quýđối với cơ thể đang bị "bội thực" chất đạm, chất béo. Chất xơ trong rau củ còngiúp dạ dày và ruột non dễ hấp thu dưỡng chất và giảm hấp thu chất béo vàcholesterol, chống táo bón... Các loại rau gia vị như rau mùi, rau thơm, hành,kinh giới,... cũng giàu vitamin và kháng sinh thực vật, là hương liệu kích thíchsự ngon miệng

Mâm ngũ quả hữu ích

Ngoài rau xanh, các loại trái câythường được dùng để bày mâm ngũ quả như: cam, quýt, táo, lê, mận, chuối tiêu,xoài, đu đủ,.. cũng rất giàu chất dinh dưỡng, và có tác dụng giải nhiệt, phòngbệnh trong những ngày đầu năm.

tTrong chuối tiêu có hàm lượngkali cao, rất tốt với người bệnh cao huyết áp, xơ cứng động mạnh hoặc động mạchvành. Nó lại có tác dụng thanh nhiệt, nhuận tràng, chống táo bón nên giúp bệnhnhân tim mạch tránh được những nguy hiểm do rặn khi đại tiện, gây tràn mãu nãođột biến, vỡ mạch vành tim. Nhưng những người bị bệnh viêm khớp, đau nhức bắpthịt, viêm thận, tâm lực suy kiệt và phù thũng không nên ăn chuối tiêu nhiều vàliên tục trong một thời gian dài.

Theo các nghiên cứu, bưởi có tácdụng điều trị các bệnh tim mạch, động mạch vành... Ngoài ra, bưởi còn chứavitamin C, đường, protein, lipid, phospho, có tác dụng kháng viêm, tăng sức đềkháng. Vỏ bưởi trị các chứng ho, ho khan, tắc đờm, ăn uống không tiêu.

Cam, quýt, có tác dụng làm ấm cơthể, trị ho, rất phù hợp với người cơ thể yếu, khó thở, bị nhiễm lạnh, ngực vàbụng chướng, kém ăn... Cam, quýt còn thường được dùng để giải khát, giải rượu...

Trong đu đủ có chứa rất nhiềuloại enzym rất tốt cho tiêu hóa, giúp tiêu hóa các thức ăn giàu protein một cáchdễ dàng hơn. Đu đủ còn có tác dụng làm giảm đau do các dây thần kinh gây nên,đặc biệt là với những người uống rượu nhiều.

Táo tốt cho ruột và hệ tiêu hóa,giúp ngừa chứng táo bón. Một quả táo còn nguyên vỏ có chứa từ 4-5g chất xơ giúpruột hoạt động tốt. Ngoài ra, những người bị bệnh tiêu chảy nên ăn táo vì trongnhững quả táo có chứa nhiều chất pectin. Những quả táo còn giúp giảm chứng viêmkhớp - bệnh thường gặp vào mùa lạnh và ẩm ướt - theo một nghiên cứu gần đây củaAnh.

Theo y học, đường của xoài làloại cấp năng lượng nhanh. Quả xanh ít vitamin A và nhiều vitamin C - tăng cườnghệ miễn dịch. Quá chín kích thích tiết nước bọt, chống khô họng, lợi tiểu, nhuậntràng... Chất glucozit chống viêm, ung thư, diệt khuẩn. Xoài làm giảmcholesterol, hạ huyết áp phòng chống bệnh tim mạch, tăng nhu động ruột thảinhanh chất cặn bã trong ruột nên phòng chống được bệnh ung thư ruột kết.

Theo Tết an lành