Sau sự cố của bộ phận bànđạp chân ga khiến hãng ô tô danh tiếng của Nhật Bản là Toyota phải tiến hànhthu hồi 8,5 triệu xe, “cơn lốc” thu hồi ô tô đã lan sang gần 10 hãng ô tôdanh tiếng khác với hàng chục triệu xe. Song ở VN thì số xe bị thu hồi vẫnlà con số không tròn trĩnh dù nhiều xe trong “danh sách đen” đã nhập về.

Chưa có danh sách xe bịthu hồi

Theo thống kê, riêng năm2009, đã có 79.859 ô tô nguyên chiếc nhập về VN bởi 1.716  doanh nghiệp (DN).Tuy vậy, đến nay tại VN vẫn chưa có cơ quan nào công bố danh sách các loạixe thuộc diện phải thu hồi.

Ngày 1-3, Cục Đăng kiểm VN đã có công văn số  218/ĐKVN yêu cầu các DN nhậpkhẩu ô tô liên hệ ngay với các nhà sản xuất hoặc đại lý kiểm tra xem xe domình nhập khẩu có thuộc diện phải thu hồi để tiến hành sửa chữa, khắc phụchay không.

Đối với các ô tô thuộc diện phải thu hồi, DN phải thông báo tới  khách hàngđã mua xe về nội dung phải thay thế, khắc phục và triển khai các biện pháphỗ trợ, tư vấn và khắc phục lỗi... Thế nhưng đến nay chưa có DN nào gửi báocáo về Cục Đăng kiểm VN.

Trước thông tin ngày càngnóng về “cơn lốc” thu hồi xe trên thế giới, Văn phòng Chính phủ đã có vănbản thông báo ý kiến chỉ đạo của Chính phủ về vấn đề này. Theo đó, Phó Thủtướng Hoàng Trung Hải giao Bộ Công Thương làm đầu mối phối hợp với Bộ GTVTvà các bộ, ngành có liên quan lập đoàn công tác kiểm tra đối với những ô tônhập khẩu thuộc chiến dịch phải thu hồi và đưa ra biện pháp khắc phục.

Từ ngày 1-3, Cục Đăng kiểm cũng ngừng cấp chứng nhận đăng kiểm kỹ thuật vàmôi trường đối với 31 chiếc xe nhập về VN nhưng thuộc danh sách xe bị thuhồi tại Mỹ và đều là xe của Toyota.

Thiệt hại đổ đầu khách hàng

Một số mẫu xe Toyota ở Mỹ bị sự cố, còn Toyota VN khẳng định xe lắp ráp tại VN là an toàn (Ảnh: T.Dũng)

Ai chịu trách nhiệm?

Ông Dư Quốc Thịnh, Tổng Thưký Hiệp hội Kỹ sư ô tô VN, cho biết theo thông lệ của nhiều nước trên thếgiới, cơ quan đứng ra làm trung gian để bảo vệ quyền lợi của cả nhà sản xuấtvà người tiêu dùng là Ủy ban An toàn giao thông quốc gia.

Tuy nhiên, tại VN hiện không có cơ quan nào giám sát việc phát hiện lỗi kỹthuật và thu hồi xe. Trừ một số hãng xe sản xuất ở VN có vốn góp của công tymẹ và được ủy quyền, đa số các DN nhập khẩu đều không phải là đại lý chínhthức của nhà sản xuất nên thường lẩn tránh trách nhiệm, lờ đi việc bồithường cho khách hàng nếu có thiệt hại.

Điển hình gần đây nhất làviệc nhiều xe Toyota do các DN nhập khẩu từ nước ngoài về đã không được tưvấn, hướng dẫn hoặc thu hồi để  kiểm tra, khắc phục lỗi chân ga theo yêu cầucủa nhà sản xuất. Nhà nhập khẩu cũng không công khai tình trạng xe nên khixảy ra sự cố kỹ thuật, người tiêu dùng cũng không nhận được sự trợ giúp.

Ông Thịnh cho rằng với vai trò của nhà quản lý, Bộ GTVT cần sớm công bố danhsách xe bị thu hồi để người tiêu dùng nhận biết nguy cơ của chiếc xe mìnhđang sử dụng. Bởi lỗi kỹ thuật chỉ có tính xác suất, trong cùng một serihàng ngàn sản phẩm có khi chỉ vài chiếc bị lỗi nhưng nếu chủ quan có thể gâyhậu quả nghiêm trọng đến an toàn giao thông.

Đây cũng là biện pháp gây sức ép lên nhà nhập khẩu, buộc họ phải có tráchnhiệm với sản phẩm bán ra và không thể cố tình nhập về sản phẩm lỗi khi đãđược công bố danh sách. 

Trả lời báo chí, TS Vũ ThịBạch Nga, Trưởng ban Bảo vệ tiêu dùng Cục Quản lý cạnh tranh - Bộ CôngThương, khẳng định người tiêu dùng mua xe ở đâu thì đem đến chính nơi đó yêucầu kiểm tra, khắc phục nếu xe của mình thuộc diện phải thu hồi.

Trường hợp nhà sản xuất (đại lý) từ chối hoặc giải quyết không thỏa đáng, cóthể kiện đến các cơ quan chức năng. Vấn đề thu hồi sản phẩm đã được đề cậpchặt chẽ hơn trong dự thảo Luật Bảo vệ người tiêu dùng. Theo đó, nhà sảnxuất đưa ra sản phẩm kém chất lượng, mất an toàn phải có trách nhiệm thu hồi,tiêu hủy và thông báo cho người tiêu dùng biết. Trường hợp có thiệt hại thìphải bồi thường.

Xe ráp trong nước đã từng bị thu hồi

Từ năm 2004 đến 2009, tại VN đã có 12.353 ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước phải thu hồi do có lỗi kỹ thuật của nhà sản xuất. Các xe bị thu hồi đều của Toyota và Ford.

Các loại xe bị thu hồi của Toyota là Innova, Vios, Fortuner, Camry 3.5 và của Ford là Mondeo, Ranger, Everest. Trong đó, Toyota phải kiểm tra, hiệu chỉnh hơn 3.300 xe Toyota Vios vào năm 2008 do trục lái căn chỉnh chưa chuẩn.

Năm 2009, Toyota tiếp tục phải thay thế bu lông cam bị siết quá lực cho 635 xe Toyota Fortuner và 1.066 xe Toyota Camry 3.5 phải thay thế ống dẫn dầu không bảo đảm. 

Năm 2004, Ford phải thu hồi một số xe Ford Mondeo để thay thế chốt càng lái may ơ trước. Năm 2007, thu hồi 4.340 xe Ranger và Everest để lắp bổ sung miếng đệm đầu khung sát xi. 

(Nguồn: Cục Đăng kiểm VN)


Theo Tô Hà
Thiệt hại đổ đầu khách hàng